Τον Ιούλιο του 2024 πραγματοποιήθηκε στη Νάγκυκανιζα η πρώτη εκπαιδευτική και μαθησιακή κινητικότητα του έργου Erasmus+ «Get Away from the Screens, Be With Nature», που οργανώθηκε από τον Σύλλογο Προστασίας Περιβάλλοντος Kaán Károly. Στόχος του προγράμματος ήταν να βοηθήσει εκπαιδευτικούς και ειδικούς να κατανοήσουν τις επιπτώσεις της υπερβολικής χρήσης οθονών και να γνωρίσουν πρακτικές μεθόδους που ενθαρρύνουν τα παιδιά να παίζουν και να εξερευνούν τη φύση.
Εστίαση στη χρήση οθονών – Μαρτυρίες από πρώτο χέρι
Ένα από τα πιο ιδιαίτερα στοιχεία της κινητικότητας ήταν η πρόσκληση ενός μαθητή δημοτικού σχολείου από την περιοχή, ο οποίος μίλησε με ειλικρίνεια και αμεσότητα για το γιατί τα παιδιά της ηλικίας του περνούν τόσο πολύ χρόνο μπροστά από τις οθόνες. Σύμφωνα με την εμπειρία του, οι πιο συχνοί λόγοι περιλαμβάνουν:
- τον κοινωνικό χαρακτήρα των διαδικτυακών παιχνιδιών,
- τη συνεχή ανάγκη για σύνδεση,
- τους μηχανισμούς ανταμοιβής και την άμεση ανατροφοδότηση,
- καθώς και το φαινόμενο του «ψηφιακού babysitter», που προκύπτει συχνά λόγω του φόρτου των γονέων.
Αυτή η οπτική από πρώτο χέρι αποδείχθηκε εξαιρετικά πολύτιμη για τους συμμετέχοντες, καθώς συμπλήρωσε τις επαγγελματικές παρουσιάσεις με αυθεντικά βιώματα ενός παιδιού.
Επαγγελματικές παρουσιάσεις και διαδραστικά εργαστήρια
Καθ’ όλη τη διάρκεια της κινητικότητας, οι εκπαιδευτικοί ασχολήθηκαν με ένα ευρύ φάσμα θεμάτων, όπως:
- το ψυχολογικό και φυσιολογικό υπόβαθρο του εθισμού στις οθόνες,
(παρουσιάσεις και ομαδικές συζητήσεις – 1st LTTA agenda_final, best practices), - μεθόδους παιδαγωγικής της φύσης και μάθηση στην ύπαιθρο,
όπως παιχνίδια εξερεύνησης στο δάσος, δημιουργικές περιβαλλοντικές δραστηριότητες και οικο-καλλιτεχνικά έργα (best practices), - ενίσχυση της σύνδεσης των παιδιών με τη φύση, μέσω παιδαγωγικών προσεγγίσεων κατάλληλων για κάθε ηλικία (effective-approaches-to-connect…),
- ευρωπαϊκή ταυτότητα, βιωσιμότητα και πράσινες πρακτικές,
- βιωματική και ανακαλυπτική μάθηση, που παρέχει στα παιδιά ενεργό ρόλο και υψηλό κίνητρο στη μαθησιακή διαδικασία.
Οι παρουσιάσεις και οι πρακτικές δραστηριότητες ανέδειξαν τη σημασία του ελεύθερου παιχνιδιού, της εξερεύνησης, των κοινών εμπειριών και του χρόνου που περνάει το παιδί στη φύση για την υγιή ανάπτυξή του (effective-approaches-to-connect…).
Ομαδική εργασία και ανάπτυξη παιχνιδιών
Ένα από τα πιο παραγωγικά μέρη της κινητικότητας ήταν η συνεργατική εργασία μεταξύ διεθνών ομάδων εκπαιδευτικών. Οι συμμετέχοντες εργάστηκαν σε μικρές ομάδες για να:
- δημιουργήσουν τα δικά τους εκπαιδευτικά παιχνίδια στη φύση,
- σχεδιάσουν δραστηριότητες μάθησης σε εξωτερικό χώρο,
- αναπτύξουν δράσεις που μπορούν να μειώσουν άμεσα τον χρόνο μπροστά στην οθόνη και να ενισχύσουν το ενδιαφέρον των παιδιών για το φυσικό περιβάλλον.
Η διαδικασία της συνδημιουργίας δεν ήταν μόνο δημιουργική αλλά και μια δυνατή εμπειρία οικοδόμησης κοινότητας—οι εκπαιδευτικοί ανακάλυψαν πόσο εμπνευστικό μπορεί να είναι να μοιράζονται ιδέες και να σχεδιάζουν νέα δραστηριότητες με συναδέλφους από διαφορετικές χώρες.
Σύνοψη και αξιολόγηση
Στο τέλος της κινητικότητας, οι συμμετέχοντες αξιολόγησαν από κοινού:
- τις παρουσιάσεις,
- τις πρακτικές δραστηριότητες,
- τη διαδικασία ανάπτυξης παιχνιδιών,
- και την παιδαγωγική αξία της συμμετοχής των μαθητών.
Με βάση τα σχόλια που συγκεντρώθηκαν, η κινητικότητα συνέβαλε ουσιαστικά στο να εξοπλίσει τους εκπαιδευτικούς με πρακτικά εργαλεία και καινοτόμες ιδέες, ώστε να μειώσουν τον χρόνο που περνούν οι μαθητές μπροστά στις οθόνες και να ενισχύσουν τη θετική τους σχέση με τη φύση.